Bir ülkenin diplomatik temsilcisinden, başka bir ülkenin entelektüel şahsiyetine yönelen taziye mesajları, genelde sadece formalite sınırlarını aşmaz. Ancak İran'ın Ankara Büyükelçisi Habibullahzade'nin, Türk tarihçiliğinin abide isimlerinden İlber Ortaylı'nın ebediyete intikali üzerine yayımladığı mesaj, taşıdığı anlam ve vurgularla dikkatleri üzerine çekti. Bu mesaj, iki komşu ülkenin yalnızca siyasi değil, aynı zamanda derin kültürel bağlarını da gözler önüne serdi.
Büyükelçi Habibullahzade, Türk entelektüel camiasının ve kamuoyunun yakından tanıdığı Ortaylı'nın, özellikle İran medeniyeti ve tarihine olan vakıfiyetini özel olarak dile getirdi. Resmi açıklamada, Ortaylı'nın bölge tarihi, kültürü ve medeniyetleri arasındaki köprü vazifesini üstlenen nadir isimlerden biri olduğuna işaret edildi. İran'ın Türkiye'deki en üst düzey temsilcisi, bu büyük kaybın sadece Türkiye için değil, aynı zamanda Ortadoğu ve Fars kültürünü anlama çabasındaki herkes için de bir boşluk yaratacağının altını çizdi.
İlber Ortaylı, Türkiye'de tarih yazımını akademik kulelerden çıkarıp geniş kitlelere ulaştıran, kendine has üslubu ve engin bilgisiyle milyonları etkileyen bir fenomendi. Osmanlı ve Doğu tarihine dair yaptığı çalışmalarla tanınan Ortaylı, İran tarihi ve kültürüyle ilgili de önemli birikime sahipti. Onun eserleri ve konuşmaları, Anadolu ve İran platosu arasındaki kültürel alışverişi, ortak mirasın zenginliğini her fırsatta vurgulayan bir nitelik taşıyordu. Bu sebeple, İran'dan gelen bu taziye, sadece diplomatik bir jestten öte, kültürel bir tanıma ve ortak hafızaya yapılan bir atıf olarak yorumlandı.
Ankara ile Tahran arasındaki ilişkilerde zaman zaman yaşanan iniş çıkışlara rağmen, tarihin ve kültürün birleştirici gücü, bu tür anlarda kendini gösterir. Büyükelçi Habibullahzade'nin tüm Türk halkına ilettiği başsağlığı dilekleri, iki ülke arasındaki kültürel diyalogun ve karşılıklı saygının bir nişanesi oldu. Bu mesaj, Ortaylı gibi evrensel değerlere sahip bir şahsiyetin kaybının, sınırları aşan bir üzüntüye yol açtığını ve entelektüel mirasın komşular arasında da ne denli değerli görüldüğünü kanıtladı.